Türkiye’de 2012’den bu yana 2,7 milyon bağımsız bölüm kentsel dönüşüm kapsamına alındı. İstanbul, 1,3 milyon bağımsız bölümle başı çekiyor. Uzmanlar dönüşümün hızlanması gerektiğini belirtiyor.
Türkiye’de 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun’un 2012’de yürürlüğe girmesiyle kentsel dönüşümde önemli bir aşama kaydedildi. Kanun, hem alan bazlı hem de bireysel yapıların dönüşümünü hızlandırarak riskli yapıların yenilenmesini sistematik hale getirdi.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na bağlı Kentsel Dönüşüm Başkanlığı tarafından 2012’den bu yana ülke genelinde 2 milyon 737 bin bağımsız bölüm kentsel dönüşüm kapsamına alındı. Bu kapsamda 2 milyon 369 bin bağımsız bölümün dönüşümü tamamlanırken, 368 bin konut ve iş yerinde çalışmalar devam ediyor.
İstanbul, kentsel dönüşümde en yüksek paya sahip şehir olarak öne çıkıyor. Megakentte 2012’den bu yana dönüşüm kapsamına alınan bağımsız bölüm sayısı 1 milyon 274 bine ulaştı. Tamamlanan konut sayısı 998 bin olurken, 276 bin konut ve iş yerinde dönüşüm süreci sürüyor. Ayrıca, ‘Yarısı Bizden’ kampanyası kapsamında İstanbul’da 376 bin 212 bağımsız bölüm dönüşüm için başvuruda bulundu.
Kentsel Dönüşüm ve Şehircilik Vakfı (KENTSEV) Başkanı Haldun Ersen, deprem sonrası kentsel dönüşüme ilginin arttığını belirtti. Türkiye genelinde yaklaşık 6 milyon riskli yapının bulunduğunu ve bunların 2 milyonunun acil dönüşüm gerektirdiğini ifade etti. Ersen, İstanbul’da 1,5 milyon riskli bağımsız birimden yaklaşık 600 bininin acil dönüşüm ihtiyacı olduğunu vurguladı. Dönüşümde İstanbul’u İzmir, Ankara, Antalya, Konya ve Elazığ takip ediyor.
Ersen, kentsel dönüşümün hızlanması gerektiğini belirterek, İstanbul, Adana, Bingöl, İzmir ve Yalova gibi illerde daha fazla çaba gösterilmesi gerektiğini söyledi. Özellikle İstanbul’da Bakırköy, Avcılar, Esenyurt, Büyükçekmece, Beylikdüzü ve Fatih gibi ilçelerde dönüşüme ağırlık verilmesi gerektiğini ekledi.
Şehircilik, Kentsel Dönüşüm ve Entegre Tesis Yönetim Derneği Başkanı Hüseyin Kılınçarslan, kentsel dönüşüm hızının artmasına rağmen rakamların yeterli olmadığını dile getirdi. İstanbul, İzmir, Ankara, Bursa ve Kocaeli gibi illerde dönüşüm ihtiyacının hala yüksek olduğunu belirtti. Kılınçarslan, vatandaşların deprem gerçeği nedeniyle dönüşüm talebinin arttığını ve eski yapıların güvenli olmadığı bilincinin yaygınlaştığını ifade etti.
Kılınçarslan, kontrol edilmeyen, terk edilmiş ve yıpranmış yapıların deprem olmasa bile ciddi can güvenliği riski taşıdığını vurguladı. Bu tür ‘hayalet binaların’ tespit edilerek kayıt altına alınması ve gerekli güvenlik önlemlerinin alınması gerektiğini belirtti. Kentsel dönüşümün sadece yeni bina yapmakla sınırlı olmadığını, sahada gözden kaçan kontrolsüz yapıların da sisteme dahil edilmesi gerektiğini sözlerine ekledi. İstanbul ve Marmara Bölgesi’nde zaman kaybetmeden bu yapıların sisteme entegre edilmesi çağrısında bulundu.
